JAWISZOWICE. Rocznica utworzenia KL Jawischowitz. Niewolnicza praca pod ziemią aż do śmierci

Wczoraj minęło 76 lat od przybycia pierwszego transportu 150 więźniów z niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady KL Auschwitz-Birkenau do podobozu KL Auschwitz-Jawischowitz. Byli to Żydzi deportowani do Auschwitz z Francji. W rocznicę tych wydarzeń, pod pomnikiem ofiar oddano hołd zamordowanym symbolicznym złożeniem kwiatów i zapaleniem zniczy. Organizatorem uroczystości była Fundacja Pobliskie Miejsca Pamięci Auschwitz-Birkenau z siedzibą w Brzeszczach-Borze. - Uczestniczyli w nich m.in.: Jarosław Rybak, dyrektor Centrum Informacyjnego Rządu w imieniu wicepremier Beaty Szydło, burmistrz Brzeszcz Cecylia Ślusarczyk, konsul generalny Węgier Adrienne Körmendy, wicekonsul generalny Niemiec Jan Homburg, Joanna Florkiewicz-Kamieniarczyk w imieniu wojewody małopolskiego Piotra Ćwika, ks. dziekan Kazimierz Kulpa w imieniu biskupa Diecezji Bielsko-Żywieckiej Romana Pindla, dr Jacek Lachendro z Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau, wiceprzewodnicząca Rady Miejskiej w Brzeszczach Danuta Socha, Izabela Miłkowska i Joanna Ślusarczyk z biura poselskiego Beaty Szydło i Zbigniewa Biernata, delegacja kombatantów, przedstawiciele OSP Jawiszowice oraz mieszkańcy Brzeszcz - informuje starostwo. Honorową wartę przy pomniku pełnili harcerze z 13 Drużyny Harcerskiej „Widmo” z Brzeszcz. Po części oficjalnej uczestniczy przeszli do historycznego, oryginalnie zachowanego budynku łaźni dla więźniów podobozu KL Auschwitz-Jawischowitz, gdzie zwiedzili znajdującą się w tym obiekcie wystawę stałą. Poadto, specjalnie na uroczystości, została otwarta wystawa czasowa ze zdjęciami autorstwa p. Gejera pt. „Baraki KL Auschwitz-Jawischowitz... powracające po wyzwoleniu życie". Utworzony w 1942 roku podobóz KL Auschwitz-Jawischowitz w 1944 roku osiągnął stan maksymalny, tj. ponad 2500 osadzonych. Byli to więźniowie pochodzący z krajów całej ówczesnej okupowanej Europy – Polski, Francji, Holandii, Czech, Słowacji, Włochy, Belgii, Węgier, Jugosławii, Rosji, Austrii, Ukrainy, Niemiec. Był to pierwszy przypadek w niemieckim nazistowskim systemie obozowym wykorzystania więźniów do przymusowej niewolniczej pracy pod ziemią. W 95 proc. więźniami byli Żydzi, pozostałą część stanowiły osoby pochodzenia nieżydowskiego. Warunki pracy więźniów i życia w podobozie były bardzo ciężkie, panowała w nim wysoka śmiertelność, odbywały się też częste selekcje więźniów. KL Auschwitz-Jawischowitz pochłonął życie kilku tysięcy więźniów, z czego co najmniej około 2 tysięcy zginęło tylko w następstwie samych przeprowadzanych w obozie selekcji.