„Realizacja Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Małopolskiego na lata 2014-2020 na poziomie 109% to dowód, że potrafimy skutecznie wykorzystywać każdą dostępną złotówkę z Funduszy Europejskich. Ten wynik pokazuje, że Małopolska umie działać odważnie i odpowiedzialnie, a także przekraczać założone cele z korzyścią dla mieszkańców. Jesteśmy dumni z tego, co osiągnęliśmy wspólnie z naszymi beneficjentami" - mówi Łukasz Smółka, Marszałek Województwa Małopolskiego. Teraz przyszedł czas podsumowań. Warto je robić, by wiedzieć, czego dokonaliśmy, co jest naszym wspólnym dorobkiem, a także mieć świadomość, że największym atutem regionu są jego mieszkańcy – odważni, solidni, pracowici i otwarci na nowe wyzwania. – To razem z nimi wspólnie tworzymy przyszłość Małopolski – podkreśla Marszałek Smółka. Przekazanie ambulansów, fot. M. Górecki Małopolska zamknęła jeden z ważniejszych programów unijnych. Za nami czas intensywnego inwestowania środków z Unii Europejskiej i związanego z tym dynamicznego rozwoju województwa. Do dyspozycji mieliśmy 2,9 mld euro. W ramach tej kwoty podpisaliśmy z beneficjentami 4 371 umów o dofinansowanie na kwotę 3 126,49 mln euro. Liczby pozwalają ocenić skalę i zakres zarówno przedsięwzięć inwestycyjnych, jak i tych tak zwanych projektów „miękkich”, będących lokatą w rozwój społeczny. „Zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju, którą konsekwentnie realizujemy jako samorząd województwa, unijne środki inwestujemy z myślą o mieszkańcach nie tylko dużych miast, ale także wsi i małych miejscowości. Naszym celem było, jest i zawsze będzie podnoszenie jakości i poziomu życia Małopolan – niezależnie od tego, czy mieszkają w stolicy regionu, czy w niewielkiej wsi" - dodaje Witold Kozłowski, Wicemarszałek Województwa Małopolskiego. Efekt? W zależności od aktywności lokalnych samorządów w pozyskiwaniu unijnego wsparcia, wartość projektów w przeliczeniu na jednego mieszkańca powiatu wahała się od ponad 400 zł w powiecie myślenickim do ponad 1 tys. zł w powiatach miechowskim, proszowickim i tatrzańskim. „Twarde dane robią wrażenie. To był bardzo dobry program i dobrze zainwestowane pieniądze. Niekwestionowany jest też rozwój regionu, jaki dokonał się w tym czasie, ale trzeba jasno podkreślać, że wciąż skala potrzeb jest duża" - mówi Wicemarszałek Kozłowski. Rynek w Muszynie, fot. M. Górecki Efekty wsparcia widać w całym województwie. Dzięki Funduszom Europejskim utworzone zostały nowe miejsca pracy, rozwinęły się usługi społeczne, wdrożono innowacje w firmach, ulepszony został transport publiczny, powstała nowa infrastruktura zdrowotna i edukacyjna. Zrealizowano wiele projektów, dzięki którym nasz region rozwija się szybko, a mieszkańcy mogą cieszyć się wysoką jakością usług publicznych. „Zakończenie realizacji kolejnej unijnej perspektywy to okazja do podziękowań, a należą się one przede wszystkim naszym beneficjentom za merytoryczną współpracę, a także partnerom samorządowym, gospodarczym oraz stronie społecznej. To oni, ich aktywność, pomysłowość i konsekwencja w działaniu nadały Funduszom Europejskim wymiar lokalny, przekształcając dostępne możliwości w konkretne efekty" - dodaje Marszałek Smółka. Instytut Dziedzictwa Niematerialnego Ludów Karpackich w Ludźmierzu, fot. M. Stawowiak Nie można też zapominać o tym, że realizacja programu RPO WM zbiegła się z pandemią koronawirusa, a potem wojną za naszą wschodnią granicą. Fundusze Europejskie okazały się kluczowym i nadzwyczaj efektywnym wsparciem zarówno w walce z pandemią, jak i udzielaniu pomocy obywatelom Ukrainy, którzy schronili się w naszym regionie. Na ich bazie powstały Małopolskie Tarcze: Antykryzysowa i Humanitarna, czyli wzorowe przykłady, jak skutecznie reagować na sytuacje kryzysowe. Fundusze Europejskie były filarem wsparcia. „Dziś można powiedzieć, że stanęliśmy na wysokości zadania, a nowoczesny sprzęt, w który doposażyliśmy nasze placówki medyczne i służby ratunkowe, służy do dziś. Podjęliśmy też wiele konkretnych działań, które wsparły system przyjmowania uchodźców wojennych z Ukrainy, ale także bezpośrednio obywateli Ukrainy" -  podkreśla Wicemarszałek Witold Kozłowski. OSP Stary Sącz, fot. M. Skowronek Na walkę z COVID-19, łagodzenie skutków pandemii dla małopolskiej gospodarki oraz wsparcie mieszkańców przeznaczono ponad 2 miliardy złotych. Na tę kwotę składały się środki pochodzące z Funduszy Europejskich oraz budżetów państwa i województwa. Zdaniem wicemarszałka Witolda Kozłowskiego te środki to najlepiej wydane 2 miliardy złotych we współczesnej historii samorządu. Od marca 2020 roku wsparcie w ramach MTA było udzielane poprzez sześć pakietów: medyczny, przedsiębiorczości, płynności finansowej, społeczny, edukacyjny i rozwoju. Zakupiono najnowocześniejszy sprzęt medyczny, 50 wyposażonych karetek, miliony sztuk środków ochrony osobistej, utrzymano ponad 30 tysięcy miejsc pracy w regionie, wsparto przedsiębiorców, którzy ponieśli straty finansowe w postaci pożyczek płynnościowych, wsparto także placówki opieki całodobowej, zakupiono technologię i sprzęt do nauczania zdalnego, rozpoczęto wielomilionowe inwestycje rewitalizacyjne. „To był to okres pełen wyzwań i wytężonej pracy, której warunki w znacznej mierze podyktowały nadzwyczajne okoliczności. MTA to było absolutnie pionierskie działanie ratunkowe, wspierane z Funduszy Europejskich. To było wielkie wyzwanie, na które odpowiedzieliśmy natychmiastowo, z rozmachem, wydając pieniądze z pożytkiem dla ludzi i dla regionu. Co ważne, zakupiony wówczas sprzęt i poczynione inwestycje służą nam do dziś" - dodaje Wicemarszałek. Małopolskie Centrum Nauki COGITEON, fot. M. Stawowiak W odpowiedzi na kryzys wywołany atakiem zbrojnym Federacji Rosyjskiej na Ukrainę, zarząd województwa uruchomił Małopolską Tarczę Humanitarną (MTH). Był to projekt systemowych rozwiązań pomocowych, które odpowiadały zarówno na bieżące potrzeby uchodźców (m.in. dostęp do służby zdrowia, bezpłatnego transportu, wsparcie finansowe organizacji pozarządowych) jak i te długofalowe (skoncentrowane głównie wokół integracji, szkolnictwa oraz rynku pracy). Zakres pomocy w ramach MTH podzielono na 5 pakietów: pakiet organizacji pozarządowych, wolontariatu i współpracy z JST, pakiet rynku pracy, pakiet edukacji, pakiet transportu i pakiet społeczny. Zabezpieczono na ten cel ponad 70 mln zł. „W Małopolskiej Tarczy Humanitarnej zastosowaliśmy mechanizmy, które sprawdziły się w działaniach antykryzysowych podczas pandemii koronawirusa. Na ten wzór utworzyliśmy Małopolską Tarczę Humanitarną, która była bezpośrednim wsparciem dla uchodźców wojennych z Ukrainy, którzy uciekli przed wojną do naszego regionu, tych, którzy zostali tu pracować, uczyć się i mieszkać, ale też tych, którzy zostali w Ukrainie" - mówi Witold Kozłowski, ówczesny Marszałek Województwa Małopolskiego. Koleje Małopolskie, fot. M. Górecki Realizacja Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Małopolskiego na lata 2014–2020 przyniosła regionowi wyraźną wartość dodaną, widoczną zarówno w sferze społecznej, jak i gospodarczej. Małopolska zyskała nowoczesną infrastrukturę transportową i społeczną, wzmocniła potencjał przedsiębiorczości oraz podniosła jakość usług publicznych — od edukacji po ochronę zdrowia. „Program umożliwił realizację projektów, które bez wsparcia unijnego byłyby trudne do przeprowadzenia. Wartość dodana przejawia się w trwałych efektach: zwiększonej konkurencyjności firm, lepszej dostępności komunikacyjnej, rozwoju innowacji, poprawie efektywności energetycznej oraz wzroście kompetencji mieszkańców" - podsumowuje Marszałek Smółka. Małopolska nie tylko wykorzystała środki, ale przełożyła je na realną zmianę — wzmacniając lokalny potencjał i budując fundamenty długofalowego rozwoju. Szpital w Prokocimiu, fot. M. Skowronek   Materiał dofinansowany przez Unię Europejską.